Artikelen

Psychiatrie en ethiek

A.K. Oderwald, J. Rolies

In dit artikel wordt de verhouding tussen ethiek en psychiatrie besproken. De metonymische of praktische ethiek is in de literatuur over ethiek en psychiatrie dominant en heeft dezelfde vanzelfsprekende vooronderstellingen als het medische model. ...

Haalbaarheid van dagbehandeling voor de opnamepopulatie van een algemeen psychiatrisch ziekenhuis

H. Kluiter, R. Giel, F.J. Nienhuis, M. Rüphan

Verslag wordt gedaan van de toetsing van de hypothese dat opnamevervangende dagbehandeling in betekenisvolle mate haalbaar is voor de opnamepopulatie van een algemeen psychiatrisch ziekenhuis. De onderzochte patiënten zijn representatief voor de o...

Langdurige lithiuminname en dementie

L. Renier

Vanuit een klinische indruk stelden we de hypothese voorop dat langdurige lithiumtherapie aanleiding kan geven tot ernstige cognitieve deterioratie of zelfs tot dementie. Na literatuur- en dossierstudie besluiten we dat deze hypothese verkeerd was...

`Depressie na scheiding?'

M. Hebbrecht, G. Geeraerts

De diagnose van beginnende dementering bij de jongvolwassene is moeilijk, zeker wanneer een ongewone etiologie aan de basis ligt. De symptomen suggereren in de beginfase een functionele psychiatrische stoornis, waardoor een `diagnostic delay' onts...

Paniek: een biologische of psychologische stoornis?

D. Veltman, R. van Dyck

Met de komst van de DSM-III in 1980 werd binnen de groep angststoornissen Panic Disorder (PD) als nieuw diagnostisch begrip ingevoerd. De rechtvaardiging hiervoor was ontleend aan biologisch-psychiatrisch onderzoeksmateriaal, met name het werk van...

Sociale indicatoren en het gebruik van intramurale GGZ-voorzieningen door volwassenen in Drenthe

S. Sytema, F.G. Brook, R. Giel

Een intrigerende vraag is waarom in de ene regio meer mensen van GGZ-voorzieningen gebruik maken dan in een andere. Met behulp van het Register Drenthe voor de Geestelijke Gezondheidszorg werd per Drentse gemeente de opnameratio bepaald (ten minst...

De behandeling van obsessief-compulsieve stoornis met antidepressiva: een literatuuroverzicht

A.J.L.M. van Balkom, R. van Dyck, J.A. Quaak

In dit literatuuroverzicht naar de effectiviteit van antidepressiva bij de behandeling van obsessief-compulsieve stoornis (OCS) worden alle Engelstalige gecontroleerde studies besproken die met betrekking tot dit onderwerp verschenen zijn. De werk...

Afstand en nabijheid

J. Pols

Een beschouwing over de relatie tussen beroepsattitude van de psychiater en diens persoonlijke geaardheid.

Uitgaande van zes onderscheidingen in persoonlijke stijl wordt geconcludeerd dat de dimensie causaal en zinanalytisch benaderen de aanvu...

Hoe aspecifiek is de psychopathologie van primaire hersentumoren?

M. Vegt, T.K. Birkenhäger, A.M. van Hulst

Naar aanleiding van recente casuïstiek bestudeerden de schrijvers de literatuur met betrekking tot de tumor cerebri als oorzaak van psychiatrische symptomen. Zij vroegen zich af of de psychopathologie, die zich bij primaire hersentumoren voordoet,...

Behandeling van conversies met hypnose

C.A.L. Hoogduin, R. van Dyck, E. de Haan

In dit artikel worden de volgende onderwerpen besproken: de DSM-III-criteria voor conversiestoornis, de overeenkomst tussen conversieverschijnselen en hypnotische fenomenen en de therapeutische toepassing van hypnose bij patiënten met een conversi...

Van klacht naar diagnose

J. Pols

Diagnostiek is een centrale kenmerkende en plaatsbepalende activiteit voor de meeste psychiaters. De uitgangspunten van het psychiatrisch opleidingscurriculum hebben als consequentie dat het belang van een systematische training in en bestudering ...

De toepassing van clonidine in de kinder- en jeugdpsychiatrie

W.B. Gunning, R.F. Ferdinand, J.C. de Vrijer, R.B. Minderaa

6 december 2008

Clonidine in lage dosering wordt de laatste jaren steeds vaker toegepast bij kinderen met een Syndroom van Gilles de la Tourette en bij hyperactieve kinderen. Er wordt een overzicht gegeven van wat uit de literatuur bekend is over het effect van c...

Het verloop op lange termijn van de borderline-persoonlijkheidsstoornis

6 december 2008

R.J. Teunisse

Aan de hand van een overzicht van de resultaten van follow-up-onderzoek wordt aangetoond dat de kenmerkende symptomen van de borderline-persoonlijkheidsstoornis gebonden zijn aan een bepaalde levensfase, verlopend van de adolescentie tot in het vi...

De Addiction Severity Index: een multidimensionele ernstlijst voor de verslavingszorg

V.M. Hendriks, C.W. van der Meer, C.D. Kaplan, J. van Limbeek, P.J. Geerlings

De Addiction Severity Index (ASI) is een multidimensioneel interview dat in Amerika werd ontwikkeld om de ernst van problemen op een aantal gebieden die vaak met het gebruik van verslavende middelen geassocieerd worden, te kunnen vaststellen. De A...

Paniekstoornis: een beknopt overzicht

R. Kahn, H.M. van Praag

Paniekstoornis, gekenmerkt door kortdurende aanvallen van hevige angst en begeleidende lichamelijke verschijnselen, komt waarschijnlijk bij meer dan 200.000 Nederlanders voor. De aandoening wordt vaak gecompliceerd door vermijdingsgedrag, agorafob...

Klinische verkenningen bij patiënten met negatieve symptomen

T. Kuipers, M. Kuilman, B Schmand

Negatieve symptomen als zodanig zijn etiologisch neutraal; echter, als men ze als een symptoomgroep beschouwt in een context van persoonlijkheid, type van de psychotische stoornis, ervaringen met de ziekte en reacties van de omgeving op de ziekte,...

Persoonlijkheidspathologie en alcoholisme

G.E. Schaap, H. Land, J.C. van de Velde

De hernieuwde belangstelling in diagnostiek en classificatie van persoonlijkheidsstoornissen heeft nieuwe impulsen gegeven aan het onderzoek naar persoonlijkheidspathologie bij alcoholisten, in ruimere zin addicten. Voor het inschatten van de indi...

Deeltijdbehandeling in Engeland en Wales

F.P.E. van Hest, R.J. Wolters

De Engelse psychiatrie stond dertig jaar geleden model voor de ontwikkeling van deeltijdbehandeling in Nederland. Beide auteurs, werkzaam in dagziekenhuizen van het APZ `Wolfheze', werden in de gelegenheid gesteld om ter plekke na te gaan hoe de d...

Dysphrenische migraine en migrainepsychose

M.D. Waldinger

In dit artikel wordt na een korte beschouwing over migraine en de pathogenese van migraine een overzicht verschaft van de dysphrenische migraine en de migrainepsychose. Zowel de symptomatologie als de recent voorgestelde classificatie worden bespr...

Anatomisch correcte poppen bij onderzoek van seksueel misbruik verdachte kinderen

P.M. Dingemans

De literatuur over onderzoek met anatomisch correcte poppen wordt in dit artikel besproken. Evaluatie van de onderzoeksliteratuur laat zien dat gebruik van de poppen op dit moment vanuit wetenschappelijke methodiek bezien niet acceptabel is. Verde...

De verschijningsvorm van psychosociale problemen in de derde levensfase gerelateerd aan controleverlies

B. van der Zee

Veranderingen in de omgeving en in het functioneren van de oudere mens leiden tot een verminderde controle over de omgeving. Problematisch gedrag in de derde levensfase kan deels worden opgevat als strategie om de verminderde controle over de omge...

`Training in Community Living': een alternatief voor het psychiatrisch ziekenhuis?

EDITIE 1990/4

G. Pieters

`Training in Community Living' is een goed bestudeerd alternatief voor het psychiatrisch ziekenhuis. De positieve resultaten van het oorspronkelijke project zijn ondertussen op vijf verschillende plaatsen gerepliceerd. Het programma speelt een sle...

De verzoening tussen psychiatrie en fenomenologie

EDITIE 1990/4

K. Melis

De psychologie doet met haar natuurwetenschappelijke methode geen recht aan haar `object' van studie. Ze voldoet niet aan de eis van de wetenschap dat zij werkt in overeenstemming met de aard van haar object. De fenomenologie die hier wel ruimte a...

Besluitvorming van en rondom chronische patiënten (2)

EDITIE 1990/4

H. van Andel

In dit artikel worden de gegevens van een tweede onderzoek bij chronische patiënten beschreven over hun besluitvorming om al of niet voor altijd in een APZ te blijven. Ook werden de beslissingen van hun psychiaters en verpleegkundigen ten aanzien ...