Artikelen

Pleidooi voor een ruimer indicatiegebied van elektroconvulsietherapie

W.H.L. Schornagel, V.C.C.A. Assmann

De emotionele lading van de publieke opinie heeft naar onze mening een te grote invloed op de huidige indicatiestelling van ECT. In Nederland wordt ECT beperkt tot levensbedreigende toestanden en therapieresistente depressies. Wij willen bepleiten...

De rol van elektroconvulsietherapie bij de behandeling van het neuroleptisch maligne syndroom

R.W. Kupka, R.M.W Smeets

In een literatuuroverzicht worden de effecten en complicaties van elektroconvulsietherapie bij de behandeling van het neuroleptisch maligne syndroom beschreven. ECT blijkt effectief voor zowel NMS als de onderliggende psychose, maar dient gereserv...

Is de indicatiestelling voor elektroconvulsietherapie in Nederland te beperkt?

J. Stor-Reurling, W.A. Nolen

Sinds het begin van de jaren tachtig is de indicatie voor elektroconvulsietherapie (ECT) in Nederland beperkt tot de therapieresistente depressie en de lethale katatonie. In andere landen, waaronder de Verenigde Staten, behoren echter momenteel sc...

`Informed consent' bij elektroconvulsietherapie

A.M. Koster

Bij de `informed consent'-procedure (IC) wordt ervan uitgegaan dat de ondertekenaar de bijbehorende informatie heeft waargenomen en begrepen. Vervolgens moet de ondertekenaar in staat zijn tot een weloverwogen beslissing. Met name gelet op de toek...

De recidieffrequentie na elektroconvulsietherapie voor unipolaire depressies

H.D.B. Vermeulen, J.P.C.J. Selten

Uit deze literatuurstudie blijkt dat de recidieffrequentie voor unipolaire depressies na geslaagde ECT, mits er een adequate medicamenteuze nabehandeling wordt gegeven, niet hoger is dan na een geslaagde en voortgezette farmacotherapie.

De rec...

Praktische aspecten van elektroconvulsietherapie

J.J.M. van Hoof, B.C.M. Raes

Wegens de groeiende belangstelling voor de toepassing van ECT worden de belangrijkste uitvoeringsaspecten die nieuw of controversieel zijn besproken: plaatsing van de elektroden, het type stimulus, de keuze van de effectieve stroomsterkte, de duur...

Het non-suïcide-contract: een vormkeus

J.A. Jenner

De auteur bespreekt de indicatie voor het niet-suïcide-contract. Het belang van deze interventie wordt beargumenteerd, evenzo de vormkeuze van een `non-contract'. De bezwaren van de Geneeskundige Hoofdinspectie Geestelijke Volksgezondheid tegen de...

Psychoimmunologie en psychiatrie: een literatuuroverzicht

C.G. Kooiman

Dit artikel is een literatuuroverzicht van psycho(neuro)immunologische studies met het accent op onderzoekingen gericht op psychiatrische stoornissen. Aanvankelijk werd voornamelijk onderzoek verricht naar de invloed van life-events en stress op i...

Onderzoek naar de bruikbaarheid van de Repertory Grid van Kelly voor therapie-evaluatie bij patiënten met een eetstoornis

K. Dillen, W. Vandereycken

Gebaseerd op Kelly's persoonlijke constructenpsychologie is de Repertory Grid een bruikbaar instrument voor therapie-evaluatie. In een exploratief onderzoek werden de formele kenmerken van het persoonlijk constructensysteem bij patiënten met een e...

AIDS en poliklinische psychiatrie

C.H. Lunter, H.N. Sno, F.M.L.G. van den Boom

Bij een HIV-infectie kunnen zowel psychogene als organische psychiatrische complicaties optreden. In de literatuur worden onder ambulante populaties vooral depressieve stemmingsstoornissen, angststoornissen en alcohol- en middelenmisbruik beschrev...

Depressie na CVA; overzicht en casuïstiek

C.M. Cornelis

In dit artikel wordt een overzicht gegeven van bestaande opvattingen omtrent depressie na CVA. De prevalentie hiervan ligt tussen de 30 en 50%. De opvatting dat deze stemmingsstoornis toe te schrijven is aan de invalidering die met een CVA gepaard...

J. van Limbeek, L. Wouters, P.J. Geerlings, B. van Iperen, F. d'Hont, W. Beelen

Aard, omvang en ernst van psychopathologie onder drugsverslaafden in behandeling

EDITIE 1991/3

20 maart 2004

Dit artikel beschrijft de resultaten van een inventariserend onderzoek naar de aard, ernst en omvang van psychiatrische stoornissen in een laagdrempelig methadononderhoudsprogramma te Rotterdam en een gemengd ontwennings- en onderhoudsprogramma in...

N. van Loenen Martinet-Westerling, H.R. van Tuijl, W.J. Bruning

Vijf jaar ervaring met groepstherapie bij manisch-depressieve patiënten onder lithiumprofylaxe

EDITIE 1991/3

20 maart 2004

Voor ex-klinische patiënten met een manisch-depressieve psychose onder lithiumprofylaxe vormt het langere tijd deelnemen aan een wekelijkse psychotherapiegroep met homogene samenstelling een belangrijke bijdrage bij het in een vroeg stadium leren ...

Depressief na een beroerte

EDITIE 1991/3

6 december 2008

V. Wils, J. Godderis

Ondanks moeilijkheden bij de diagnosestelling blijken depressies frequent voor te komen tijdens de eerste twee jaar na het doormaken van een beroerte: een majeur depressief syndroom zou gevonden worden bij zeker 20 tot 30% van de thuisverblijvende...

Psychiatrische stoornissen en het effect van psychiatrische consulten bij lang opgenomen ziekenhuispatiënten

P.D. Meesters, A.J.M. de Craen, M.W. Hengeveld, J. Hermans

Het frequent voorkomen van psychiatrische stoornissen in het algemeen ziekenhuis geeft aanleiding tot onderzoek naar de waarde van opsporing en behandeling van deze stoornissen. Dit artikel beschrijft een onderzoek bij lang opgenomen ziekenhuispat...

Recht en onrecht in de psychotherapie

F.H.L. Beyaert

In dit artikel wordt betoogd dat de rechtspositie van de patiënt in de psychotherapie en de verdediging daarvan, een te waarderen goed is. Juist voor patiënten in psychotherapie die in de dyade verkrampt raken of daarvoor terugschrikken, lijkt de ...

Ziektewinst

A. Kaasenbrood

In deze inmiddels anekdotische bijdrage schetst de auteur de lotgevallen van het middel clozapine op de Amerikaanse markt. Door een samenloop van omstandigheden heeft de firma Sandoz in de VS niet alleen de verantwoordelijkheid voor de productie v...

Slaapverlamming en angst rondom het slapen in verre en nabije culturen

J.T.V.M. de Jong

Slaapverlamming behoort tot de minder bekende en onschuldige vormen van de parasomnieën. De zogenaamde primaire of idiopathische vorm wordt geïllustreerd aan de hand van de behandeling van een Guinee-Bissause, een Marokkaanse, een Nederlandse en e...

De invloed van antidepressiva op de slaap en de mogelijke betekenis voor het therapeutisch werkingsmechanisme

A.G. Havermans, A.L. van Bemmel

6 december 2008

Neurochemische theorieën schrijven het therapeutisch effect van antidepressiva toe aan een beïnvloeding van processen op het niveau van de neurotransmissie. De empirische en conceptuele kloof tussen neurochemische processen en depressieve klachten...

De toepassing van carbamazepine bij patiënten lijdend aan schizofrenie: een overzicht

J.A. Buddingh, J.W. Louwerens, J. Korf, C.J. Slooff

6 december 2008

In dit artikel wordt een aantal studies geëvalueerd die het effect van carbamazepine bij patiënten met een schizofrenie beschrijven. Het toepassingsgebied voor carbamazepine bij deze patiëntengroep lijkt klein. Een antipsychotische werking kan nie...

Alexithymie

A.M. den Hollander, J.A. Bruijn, R.W. Trijsburg

Het alexithymiebegrip verwijst naar het onvermogen om gevoelens te verbaliseren en te fantaseren. Hoewel zij aanvankelijk vooral beschreven werden in de context van psychosomatische aandoeningen, kunnen alexithyme kenmerken bij diverse somatische ...

Over revalidatie en differentiatie

L.H.W.M. Kaiser

Voor langdurig in een APZ opgenomen patiënten kunnen bij de revalidatie protheses nodig zijn. In een onderzoek bij 208 patiënten van het sociotherapeutisch centrum op het terrein van een APZ werd de hulp, die zij volgens de verpleegkundigen nodig ...

De periodieke catatonie

Th.B. Kraft

In dit artikel wordt een overzicht gegeven van het ziektebeeld van de periodieke catatonie. Voor het eerst werd dit beeld beschreven door Kraepelin in 1906. Er wordt één ziektegeschiedenis van een man vermeld, die van 1949 tot zijn overlijden in 1...

Het EEG en de CT-scan van de hersenen in de psychiatrie

J. Vink, W.A. van Gool

In dit artikel wordt een overzicht gegeven van de literatuur over indicaties voor EEG en CT-scan van de hersenen bij psychiatrische patiënten. Solide kwantitatieve gegevens blijken niet beschikbaar te zijn. Uit de besproken studies kan echter wel ...