Hoe vaak en bij wie treedt stabiele remissie op na het starten met antidepressiva?
Waarom dit onderzoek?
Sommige mensen die antidepressiva gebruiken, herstellen volledig van hun depressie, terwijl anderen depressieve klachten blijven ervaren. Momenteel is het onduidelijk hoe lang het duurt voordat iemand langdurig herstelt (stabiele remissie) en welke factoren samenhangen met het optreden van stabiele remissie.
Onderzoeksvraag
Bij patiënten met een depressie die recent zijn gestart met antidepressiva onderzochten we hoe vaak stabiele remissie optrad, hoe lang het duurde tot stabiele remissie werd bereikt en welke sociodemografische en klinische factoren hiermee samenhingen.1
Hoe werd dit onderzocht?
Wij maakten gebruik van gegevens uit de OPERA-monitorstudie, een naturalistisch, observationeel cohortonderzoek waarbij we 591 volwassenen met een depressie meenamen die in de afgelopen 6 maanden waren gestart met citalopram of sertraline. Deelnemers vulden elke 2 maanden een onlinevragenlijst in gedurende maximaal 24 maanden. Met multivariabele cox-regressiemodellen keken wij welke sociodemografische en klinische factoren samenhingen met het optreden van stabiele remissie, gedefinieerd als: 1. twee opeenvolgende scores op de Inventory of Depressive Symptomatology Self Report (IDS-SR) ≤ 21, en 2. geen diagnose van een majeure depressie in de afgelopen zes maanden, gemeten met het Simplified Mini-International Neuropsychiatric Interview.
Belangrijkste resultaten
Na een mediane follow-up van 0,87 jaar bereikten 278 (47%) van de 591 deelnemers een stabiele remissie, van wie 183 binnen 1 jaar na de start van antidepressiva. Een hogere antidepressivadosering en een hogere ernst van de depressie waren onafhankelijk geassocieerd met een kleinere kans op het optreden van stabiele remissie.
Consequenties voor de praktijk
Dit onderzoek laat zien dat bijna de helft van de patiënten die starten met antidepressiva een stabiele remissie bereikt. Meer depressieve klachten en een hogere antidepressivadosering – beide waarschijnlijk indicatief voor ernstigere depressie – hangen echter samen met een slechtere prognose. Dit betekent ook dat bij ongeveer de helft geen stabiele remissie optreedt, waardoor het verder identificeren van factoren die stabiele remissie belemmeren nodig is.
Literatuur
1 Bot M, Ligthart SA, Burger H, Grootendorst-van Mil NH, Arnold IA, van Belkum SM, Bet PM, Birkenhager TK, Göttgens W, Hugtenburg JG, Maarsingh OR, Ruhé HG, Spijker J, Vinkers CH, Penninx BWJH. Stable remission of depression after antidepressant treatment: prevalence and related sociodemographic and clinical characteristics in a longitudinal, real-world cohort. J Affect Disord 2026; 398: 121011.