achtergrond Bewegingsstoornissen ontstaan bij een deel van de patiënten met langdurig antipsychoticagebruik. Clinici hebben behoefte aan strategieën om deze te voorkomen. Preventieve strategieën zijn gebaseerd op follow-updata en genetisch onderzoek (Lerer e.a. 2002; Abdolmaleky e.a. 2005; Van Harten e.a. 2006; Bakker e.a. 2008), die ons de nodige kennis meegeven over factoren die van invloed zijn op het ontstaan en beloop van medicatiegeïnduceerde bewegingsstoornissen.
doel Deze prospectieve farmacogenetische studie zocht naar factoren die mogelijk van invloed zijn op prevalentie, incidentie en beloop van bewegingsstoornissen bij chronisch gebruik van antipsychotica.
methoden Deze studie bestond uit twee delen: (1) een prospectief observationeel cohortonderzoek en (2) een associatieonderzoek naar genetische factoren en bewegingsstoornissen. In een steekproef van 142 patiënten werden, naast demografische en klinische gegevens, de bewegingstoornissen driemaal gemeten met de Abnormal Involuntary Movement Scale (aims), de Unified Parkinson Disease Rating Scale (updrs), de Barnes Akathisia Rating Scale (bars) en de Fahn-Marsden Rating Scale. Genotypering werd uitgevoerd met genomisch dna uit bloed van de patiënten.
resultaten Deelnemers aan het onderzoek waren 81 (57%) mannen en 61 (43%) vrouwen, met een gemiddelde leeftijd van 44,9 (standaarddeviatie (sd) 13,4; spreiding 21-86) respectievelijk 46,1 (sd 11,9; spreiding 23-72). De meerderheid van de deelnemers was van het Kaukasische ras en betrof chronisch opgenomen psychiatrische patiënten. Er is gekeken naar de persisterende vorm van bewegingsstoornissen, dat wil zeggen tweemaal een positieve uitslag. De prevalentie van de persisterende vorm van tardieve dyskinesie was 28,9% (n = 41), parkinsonisme 59,9% (n = 85), acathisie 4,9% (n = 7) en tardieve dystonie 7,8% (n = 11). De incidentie was voor tardieve dyskinesie 19,6% (95%-betrouwbaarheidsinterval (bi) 10,7- 32,9), voor parkinsonisme 25,1% (95%-bi 12,0-46,2), voor acathisie 3,5% (95%-bi 0,7-10,1) en tardieve dystonie 0.
Meer resultaten komen beschikbaar.
conclusie Medicatiegeïnduceerde bewegingsstoornissen komen frequent voor bij chronisch opgenomen psychiatrische patiënten en aandacht ervoor blijft nodig bij de behandeling met antipsychotica.