Waarom dit onderzoek?

Diverse onderzoeken suggereren een verband tussen depressie tijdens de zwangerschap en de mentale gezondheid, motoriek en cognitieve ontwikkeling van kinderen. Dit verband is echter nog niet op grote schaal met individuele data uit verschillende landen onderzocht. Daarnaast is het nog onduidelijk welke rol depressie vóór de zwangerschap en in de postnatale fase hierbij speelt.

Onderzoeksvraag

Is er een relatie tussen depressie van vrouwen in de zwangerschap en motorische ontwikkeling, cognitie en mentaal welzijn van hun kinderen? En hoe is de rol van depressie vóór de zwangerschap en postnatale depressie daarbij?

Hoe werd dit onderzocht?

We voegden zeven grote bevolkingsonderzoeken uit zes Europese landen (Denemarken, Finland, Frankrijk, Italië, Nederland en het Verenigd Koninkrijk) samen met in totaal data van 76.514 moeders en kinderen. Depressie tijdens de zwangerschap werd vastgesteld via zelfgerapporteerde diagnoses of via vragenlijsten over symptomen, waarbij een klinisch relevant niveau van symptomen (boven een gevalideerde drempelwaarde) werd geclassificeerd als depressie. Bij kinderen van 0-18 jaar werden internaliserende (zoals stemmingsproblemen), externaliserende (zoals agressie, impulsiviteit of oppositioneel gedrag), aandachtsdeficiëntie-/hyperactiviteitsstoornis(ADHD)- en autismesymptomen gemeten evenals fijne en grove motoriek, taalontwikkeling en non-verbale intelligentie.

Belangrijkste resultaten

Depressie tijdens de zwangerschap was geassocieerd met hogere scores van internaliserende, externaliserende, ADHD- en autismesymptomen bij het kind. Onlinefiguur 1 laat zien dat er grote overeenkomst was in deze verbanden tussen de deelnemende studies. Deze verbanden werden deels verklaard door depressie vóór de zwangerschap en in de postnatale periode (tot 32,4%), maar het grootste deel van het verband bleef een directe link tussen depressie tijdens de zwangerschap en uitkomsten. Er was geen aanwijzing voor verschillen in de associaties bij jongens en meisjes. Wanneer depressieve symptomen tijdens de zwangerschap als continu spectrum werden onderzocht, waren deze geassocieerd met alle gemeten ontwikkelingsuitkomsten bij de kinderen.

Figuur 1. Verbanden tussen depressie tijdens de zwangerschap en mentale gezondheid bij kinderen

Consequenties voor de toekomst

Dit onderzoek toont aan dat depressie tijdens de zwangerschap een belangrijke risicofactor is voor de mentale ontwikkeling bij kinderen. Aandacht voor de mentale gezondheid van zwangere vrouwen en kinderen blootgesteld aan prenatale depressie is van groot belang en vervolgonderzoek moet uitwijzen hoe we intergenerationele overdracht van psychische kwetsbaarheid kunnen verminderen.

Literatuur

1 Hermans APC, Avraam D, Schuurmans IK, Soares AG, Lahti-Pulkkinen M, Girchenko P, Vrijkotte TGM, de Rooij SR, Elhakeem A, van der Waerden J, Heude B, Vainqueur C, Yang TC, Cheung RW, Lewer D, Strandberg-Larsen K, Cadman T, Popovic M, Candelora F, Lahti J, Räikkönen K, Cecil CAM, El Marroun H. Prenatal maternal depression and child behavioural and developmental outcomes: an individual participant data meta-analysis in 76,514 children from the EU Child Cohort Network. Lancet Reg Health Eur 2026; 63: 101595.