achtergrond Uit Nederlandse epidemiologische cijfers blijkt dat er in de eerste, tweede en derde lijn veel cliënten met somatoforme klachten zijn, die echter nog te vaak somatisch 'gefixeerd' worden in plaats van in een bredere setting integraal en psychosomatisch worden benaderd. Dit betekent dat deze cliënten te laat in het passende behandelkanaal belanden, veel shoppen en hoge kosten veroorzaken.
doel Stepped-care diagnostiek en behandeling voor cliënten met somatoforme klachten en stoornissen (sks) leren kennen.
methoden In de Multidisciplinaire richtlijn voor somatisch onvoldoende verklaarde klachten en somatoforme stoornissen wordt daarom aan een disease-managementmodel gewerkt, om een tijdscontingente stepped-diagnostics- en stepped-carebenadering te introduceren. Deze aanpak is mede gebaseerd op de evidence-based aanbevelingen van Henningsen e.a. (Lancet 2007 ): wat te doen in de eerste, tweede en derde lijn?
resultaten Naast aanbevelingen voor diagnostiek en behandeling in de eerste en tweede lijn zal er in het bijzonder op de klinische derdelijnsbehandeling van Eikenboom, Centrum psychosomatiek, ingegaan worden. Hierbij werd, mede op grond van actuele ontwikkelingen in Engeland (Fonagy en Bateman), ook gezocht naar nieuwe behandelconcepten. Het concept van 'lichaamsmentalisatie' speelt een centrale rol binnen een geïntegreerd behandelmodel, gebaseerd op mentalisatie, acceptatie, gedrags- en cognitieve modulatie en een systeembenadering, afgekort: mams.
conclusie Voor vroegtijdige detectie en behandeling van somatoforme klachten en stoornissen is het belangrijk een stepped-care benadering te ontwikkelen die somatische en psychiatrische echelons verbindt.