Home

Tvp19 11omslag kijk verder

Tijdschrift voor Psychiatrie 41 (1999) 10, 597 - 601

Korte bijdrage

Klinische consequenties van centrale activatie van de hypothalamus-hypofyse-bijnieras

W.J.G. Hoogendijk, D.F. Swaab

Bij depressieve patiënten is in het algemeen de hypothalamus-hypofysebijnier(hpa)-as geactiveerd. De tot voor kort gebruikte indices voor deze activatie, zoals de dexamethasonsuppressietest (dst), zijn echter matig sensitief en weinig specifiek. Een recent ontwikkelde verbeterde test voor hpa-as-activatie is duidelijk sensitiever voor depressie, maar de specificiteit is nog niet onderzocht. Over het centrale mechanisme van de hpa-as-activatie bij de mens is nog weinig bekend, laat staan over de specificiteit hiervan. Daarom hebben wij in de paraventriculaire kern (pvn) maten bepaald voor de centrale activatie van de hpa-as, zoals het aantal corticotrofine vrijmakend hormoon (crh) producerende neuronen, de fractie van crh-neuronen die gecolokaliseerd was met vasopressine, de hoeveelheid crh-boodschapper-(m)rna en het aantal vasopressine en oxytocine producerende neuronen bij 8 respectievelijk 10 controlepatiënten en 6 respectievelijk 8 depressieve patiënten met de diagnose depressieve stoornis of bipolaire stoornis. Al deze parameters lieten een activatie van de hpa-as zien bij depressieve patiënten. Het geactiveerd zijn van de crh-neuronen is relevant voor de klinische praktijk, omdat het heeft geleid tot rationele strategieën voor de ontwikkeling van nieuwe antidepressiva, zoals crh-1-receptorantagonisten.

trefwoorden antidepressiva, corticotrofine vrijmakend hormoon (crh), depressie, hypothalamus-hypofyse-bijnier(hpa)-as