Home

Tvp2020 09 omslag kijk verder

Tijdschrift voor Psychiatrie 47 (2005) 12, 872 - 873

Psychopathologie

Behandeling van de conversiestoornis. Een interdisciplinaire benadering. In de serie Praktijkreeks Gedragstherapie

Moene, F., & Rümke, M.

Bohn Stafleu van Loghum, Houten 2004 107 pagina's, isbn 90 313 4388 9, € 23,50,

Dit systematisch opgebouwde boek bestaat uit een inleidend hoofdstuk, gevolgd door voorbeelden, wetenschappelijke inzichten, behandeltechnieken, en een beschouwing. Er worden drie verklaringsmodellen beschreven met de nadruk op het dissociatiemodel. Dit model beschrijft hoe psychologische stress leidt tot een dissociatie tussen bewuste en onbewuste informatieverwerking. Dit verklaart dat er lichamelijke klachten ontstaan onder invloed van psychologische stressoren. Vanuit dit model volgt dat de aangewezen behandeling zich richt op de fysieke alsook op de psychologische component. Het model sluit aan bij de somatische presentatie van de klachten. Het is daarbij noodzakelijk dat patiënten de koppeling kunnen maken tussen hun eigen lichamelijke klachten en psychologische stressfactoren. De psychotherapeutische technieken om deze koppeling te bewerkstelligen worden beschreven aan de hand van veel casuïstiek. Alle beschreven patiënten hebben jarenlang zeer ernstige lichamelijke beperkingen en ze herstellen bijna allemaal volledig. Dat is in contrast met andere literatuur waarin het genoemde succespercentage vaak veel minder hoog is. Mogelijk hebben de auteurs gewerkt met een selecte groep die ontvankelijk is voor de aanpak die past bij dit dissociatiemodel. In dit boek is geen aandacht voor de door diverse auteurs beschreven aanpak die zich grotendeels richt op de fysieke component. Zo is er bijvoorbeeld de aanpak van psychogene loopstoornissen door fysieke training met de boodschap dat het een organisch beeld betrof (Shapiro & Teasell 2004). Een tweede voorbeeld is de behandeling van psychogene afonie met stemtraining (Van Harten & Schutte 1992). We vinden het een verdienste van de auteurs om de behandeling van deze uiterst lastig te behandelen doelgroep in een compact en helder geschreven boek samen te vatten. Handig zijn de opgenomen registratieformulieren voor het vastleggen van klachten en oefeningen. Psychotherapeuten die gebruik willen maken van de technieken uit dit boek moeten wel intensief samenwerken met een gespecialiseerde fysiotherapeut. Het boek is een aanrader voor elke hulpverlener die patiënten met conversiestoornissen behandelt.

Literatuur

Harten, P.N. van, & Schutte, H.K. (1992). Psychogene afonie; een goed en snel behandelbare conversie. Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde, 136, 790-793.

Shapiro, A.P., & Teasell, R.W. (2004). Behavioural interventions in the rehabilitation of acute v. chronic non-organic (conversion/ factitious) motor disorders. British Journal of Psychiatry, 185, 140-146.

Y. Roke, P.N. van Harten