Home

Tvp19 11omslag kijk verder

Tijdschrift voor Psychiatrie 61 (2019) 4, 267 - 275

Proefschriftartikel

Neurale mechanismen van dissociatie: implicaties voor borderline­persoonlijkheidsstoornis

A.D. Krause-Utz, B.M. Elzinga

achtergrond Dissociatie is een veelvoorkomend symptoom bij borderlinepersoonlijkheidsstoornis (bps). Daar ondervinden patiënten veel hinder van, zowel in het dagelijks leven als tijdens de behandeling. Er is nog weinig bekend over de hersengebieden die hierbij een rol spelen. Uit onderzoek bij dissociatieve stoornissen en posttraumatische stressstoornis zijn afwijkingen bekend in hersengebieden die betrokken zijn bij cognitieve controle en arousalmodulatie. Het is niet bekend of dezelfde netwerken aangedaan zijn bij patiënten met bps.
doel Een overzicht geven van definities, neurobiologische modellen en resultaten van beeldvormend onderzoek, zoals fmri, naar de neurale correlaten van dissociatie bij patiënten met bps.
methode Overzicht van de literatuur.
resultaten Tijdens dissociatie zijn er veranderingen te zien in hersengebieden en netwerken die zijn betrokken bij het reguleren van stressreacties en emotionele verwerking, geheugen, aandacht, en zelfreferentiële processen (amygdala, anterieure cingulate cortex, mediale frontale schors, superieure temporale schors en inferieure pariëtale schors).
conclusie Dissociatie gaat gepaard met veranderingen in hersengebieden die het affectief-cognitief functioneren en zelfreferentiële processen reguleren. Gezien de aanzienlijke impact, zowel klinisch als op het niveau van het brein, is het belangrijk dat aandacht wordt besteed aan dissociatieve symptomen, zelfs als dit niet de primaire focus is van onderzoek of behandeling.

trefwoorden beeldvormend onderzoek, borderlinepersoonlijkheidsstoornis, depersonalisatie, dissociatie, trauma