Home

Tvp19 10 omslag kijk verder

Tijdschrift voor Psychiatrie 56 (2014) 1, 40 - 49

Overzichtsartikel

Sociaal disfunctioneren van jongeren met een ultrahoog risico op het ontwikkelen van een eerste psychose

E. Velthorst, L. de Haan

achtergrond Schizofrenie gaat gepaard met ernstige sociale tekorten. Sociaal disfunctioneren komt vaak voor bij jongeren met een ultrahoog risico (uhr) op het ontwikkelen van een psychotische stoornis.
doel Een overzicht geven van literatuur over sociale tekorten in de uhr-fase en over de rol die deze tekorten spelen bij de voorspelling van een eerste psychose.
methode Literatuuronderzoek in Psycinfo (betreffende de periode van 1995 tot januari 2013) naar de rol van sociaal disfunctioneren in de uhr-fase.
resultaten Jongeren die voldoen aan één of meer uhr-criteria hebben meer last van sociale beperkingen dan de algemene populatie. Effectgroottes wijzen op middelgrote tot zeer grote verschillen (Cohens d varieerde van 0,63-4,18). Zowel beperkingen in het sociaal functioneren als in het rolfunctioneren dragen bij aan de voorspelling van een eerste psychose.
conclusie Onderzoek bij jongeren met uhr toont zonder uitzondering aan dat functionele beperkingen zich al openbaren in de fase vóór een psychotische stoornis. Het ervaren van uhr-symptomen gaat op zichzelf gepaard met (ernstige) sociale tekorten die aandacht behoeven, ongeacht of de hulpzoekende jongeren met uhr uiteindelijk een psychose doormaken.

trefwoorden psychose, sociaal functioneren, transitie, ultrahoog risico, voorspelling